Binalarda 5 Yılda Bir Zorunlu Denetim Dönemi Başlıyor!

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, binaların deprem güvenliğini tehdit eden kolon kesme, duvar yıkma ve taşıyıcı sisteme yönelik diğer izinsiz müdahalelerin önüne geçmek için yeni bir düzenlemeyi hayata geçirmeye hazırlanıyor.

Bakanlık tarafından hazırlanan yönetmelik taslağı kapsamında, 2021 yılından itibaren iş bitirme aşamasına gelen ve iskân izni alan yeni binalar için zorunlu olan Bina Kimlik Sertifikası (BKS) bulunan yapılar, 5 yılda bir periyodik denetimden geçirilecek. Düzenlemenin 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girmesi öngörülüyor.

Yeni uygulamayla birlikte yapı denetim kuruluşları, Bakanlık tarafından sırayla görevlendirilecek. Denetimlerde binaların ruhsat ve projelerine uygunluğu ile özellikle bodrum ve zemin gibi kritik katlardaki taşıyıcı sistem elemanlarının durumu incelenecek.

Denetimlerde kolonlar ve kat sayısı öncelikli olacak

Periyodik denetimler kapsamında hazırlanacak kontrol formlarında, binaların kat sayısı ve taban alanının ruhsata esas imar durumuna uygunluğu değerlendirilecek. Ayrıca dış cephe çıkmalarının ruhsatla uyumu, bodrum ve zemin katlardaki kolonların durumu ve güçlendirme gerektirebilecek kritik çatlakların bulunup bulunmadığı kontrol edilecek.

İncelemelerde bunların yanı sıra istinat duvarları, asansörlerin periyodik kontrol durumları ve binaların kullanım amaçlarının resmi belgelerle uyumlu olup olmadığı da değerlendirilecek.

Usulsüzlüklerde sorumlular da belirlenecek

Denetimler sonucunda hazırlanacak teknik inceleme raporlarında, tespit edilen mevzuata aykırılıklar fotoğraflarla belgelenecek. Ayrıca usulsüzlüğün hangi dönemde gerçekleştiğinin belirlenmesi, sorumlu yapı denetim kuruluşu ve şirket müdürlerinin tespit edilmesi hedefleniyor.

Raporda, sorumluluğu bulunan denetim personelinin isimleri ve denetçi numaralarına da yer verilmesi öngörülüyor.

Denetimler iki ay içinde gerçekleştirilecek

Binaların denetimi için her yıl ocak ayında elektronik ortamda görevlendirme yapılacak. Görevlendirilen yapı denetim kuruluşu, en geç iki ay içerisinde bina yöneticisi, maliklerden biri veya mahalle muhtarı eşliğinde binada inceleme gerçekleştirecek.

Denetim ekibinin görevini yerine getirmesi sırasında tehdit veya şiddetle karşılaşması halinde incelemenin kolluk kuvvetleri eşliğinde tamamlanması sağlanacak.

Aykırılıklara karşı yasal işlem başlatılacak

Denetimler sırasında projeye aykırı uygulama, taşıyıcı sisteme müdahale veya başka bir mevzuata aykırılık tespit edilmesi halinde durum fotoğraf ve video kayıtlarıyla belgelenecek.

Hazırlanan raporun ardından belediyeler veya valilikler tarafından İmar Kanunu kapsamında gerekli işlemler başlatılacak. Tespit edilen aykırılığın niteliğine göre yıkım, mühürleme veya güçlendirme süreçleri uygulanabilecek.

Yeni düzenlemeyle, binaların yalnızca inşaat ve iskân aşamasında değil, kullanım süresi boyunca da denetlenmesi ve yapı güvenliğini tehdit eden müdahalelerin tespit edilmesi amaçlanıyor.