Emlak piyasasında son dönemde büyük bir hareketlilik yaşandığını belirten Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Başkanı Hakan Akdoğan “Türkiye genelinde kira fiyatları yüzde 40 yükseldi. İzmir, Ankara’nın gözde semtlerinde bu oran yüzde 100, İstanbul’da bazı bölgelerde yüzde 300'lere kadar çıktı” dedi.
Emlak piyasasındaki durumun yarattığı karışıklık nedeniyle ev sahiplerinin farklı isteklerinin oluştuğuna dikkat çeken Akdoğan, “Kirayı bir seferde iki katına çıkaran ev sahiplerinin yanı sıra son dönemde de ara zam yapmaya başlayanlar var. Bir gün önce kira kontratını yaptınız ve evinizde oturuyorsunuz. Bir gün sonra piyasada yüksek kira artışı söz konusu olabilir. Bu, o evi kiralayan kişiyi bağlamaz. O kişiyi kira kontratı bağlar, kira kontratındaki artış bağlar. Artış oranı da yasal oranda tüketici fiyat endeksinden fazla olamaz” diye konuştu.
Ev sahibinin haklı bir nedeni olmadan kiracısının çıkaramayacağını aktaran Akdoğan, “Kiracının kirayı ödememesi, sözleşme maddelerine aykırılıkta bulunması, evin izinsiz başkasına kiraya verilmesi ya da sözleşmede yazan amaç dışında kullanılması, evde esaslı bir tadilat, tamirat yahut yıkım yapılacak olması gibi haklı sebepleri bulunuyorsa kiracı tahliye edilebilir. Ancak kiracı kirasını ödüyorsa, aidatlarını ödüyor, sorumluluklarını yerine getiriyorsa ve evi de amacına göre kullanıyorsa o kiracı tahliye edilemez” ifadelerini kullandı.
Akdoğan kiracı ile ev sahibi arasında yaşanan zam sorunun davayla çözülebileceğini belirterek şunları söyledi: “Kiralama üzerinden 5 yıl geçmişse ve kira bölge ortalamasının altında kalıyorsa ev sahibi 'kira tespit davası' açıp, zam talep edebilir. Bu noktada bölgedeki kira bedelleri incelenir ve kira yeniden belirlenir. Fakat bu durumda kiracının hakkını koruyan bir kira bedeli belirleniyor. Mahkeme 'hakkaniyet indirimi' yapıp yeni kiraya karar veriyor. Eğer kira sözleşmesinin üzerinden 10 yıl geçmişse de 'herhangi bir gerekçe göstermeksizin' evden çıkarma hakkı var ama en az 3 ay önceden yazılı bildirim yapılması gerekiyor.”
‘Kiracıyı bağlamaz’
Emlak piyasasındaki durumun yarattığı karışıklık nedeniyle ev sahiplerinin farklı isteklerinin oluştuğuna dikkat çeken Akdoğan, “Kirayı bir seferde iki katına çıkaran ev sahiplerinin yanı sıra son dönemde de ara zam yapmaya başlayanlar var. Bir gün önce kira kontratını yaptınız ve evinizde oturuyorsunuz. Bir gün sonra piyasada yüksek kira artışı söz konusu olabilir. Bu, o evi kiralayan kişiyi bağlamaz. O kişiyi kira kontratı bağlar, kira kontratındaki artış bağlar. Artış oranı da yasal oranda tüketici fiyat endeksinden fazla olamaz” diye konuştu.
‘Evden çıkarma hakkı yok’
Ev sahibinin haklı bir nedeni olmadan kiracısının çıkaramayacağını aktaran Akdoğan, “Kiracının kirayı ödememesi, sözleşme maddelerine aykırılıkta bulunması, evin izinsiz başkasına kiraya verilmesi ya da sözleşmede yazan amaç dışında kullanılması, evde esaslı bir tadilat, tamirat yahut yıkım yapılacak olması gibi haklı sebepleri bulunuyorsa kiracı tahliye edilebilir. Ancak kiracı kirasını ödüyorsa, aidatlarını ödüyor, sorumluluklarını yerine getiriyorsa ve evi de amacına göre kullanıyorsa o kiracı tahliye edilemez” ifadelerini kullandı.
Kira tespit davası açabilir
Akdoğan kiracı ile ev sahibi arasında yaşanan zam sorunun davayla çözülebileceğini belirterek şunları söyledi: “Kiralama üzerinden 5 yıl geçmişse ve kira bölge ortalamasının altında kalıyorsa ev sahibi 'kira tespit davası' açıp, zam talep edebilir. Bu noktada bölgedeki kira bedelleri incelenir ve kira yeniden belirlenir. Fakat bu durumda kiracının hakkını koruyan bir kira bedeli belirleniyor. Mahkeme 'hakkaniyet indirimi' yapıp yeni kiraya karar veriyor. Eğer kira sözleşmesinin üzerinden 10 yıl geçmişse de 'herhangi bir gerekçe göstermeksizin' evden çıkarma hakkı var ama en az 3 ay önceden yazılı bildirim yapılması gerekiyor.”
